Okul Öncesi Öğretmen Adaylarının Kitap Okuma Alışkanlığına İlişkin Görüş ve Tutumlarının Çeşitli Değişkenler Açısından İncelenmesi

Lütfü İLGAR, Şengül İLGAR, Nihat TOPAÇ
920 230

Öz


Kitap okumak her insan için önemli olmanın yanında, özellikle yeni kuşakların eğitiminde söz
sahibi olacak öğretmen adayları için daha da önemlidir. Yaygın kanaat, ülkemizdeki okuma
alışkanlığının çok düşük olduğu yönündedir. Bu çalışmada, Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim
Fakültesi, Uludağ Üniversitesi Eğitim Fakültesi ve Bülent Ecevit Üniversitesi Ereğli Eğitim Fakültesi
İlköğretim Bölümü Okul Öncesi Öğretmenliği programında öğrenim gören 383 okul öncesi
öğretmen adayının kitap okuma alışkanlığına ilişkin görüş ve tutumlarının çeşitli değişkenler
açısından belirlenmesi amaçlanmaktadır. Bunun için araştırmacılar tarafından hazırlanan Kişisel
Bilgi Formu ile Gömleksiz (2004) tarafından geliştirilen “Kitap Okuma Alışkanlığına İlişkin
Tutum Ölçeği” kullanılmıştır. Araştırmada toplanan veriler, SPSS programı ile “t testi”, “ANOVA”
ve “Scheffe Testi“ gibi istatistiksel yöntemleri kullanılarak analiz edilmiştir. Okul öncesi öğretmeni
adaylarının cinsiyetlerine göre kitap okuma alışkanlığında, kızların lehine anlamlı ilişki olduğu
saptanmıştır. Mezun oldukları liseye göre kitap okuma alışkanlığında, Anadolu/Fen Lisesi ve
Düz Lise mezunları arasında, Anadolu/Fen Lisesi mezunlarının lehine anlamlı ilişki olduğu
saptanmıştır. Okul öncesi öğretmeni adaylarının annelerinin çocuk yetiştirme ile ilgili genel
tutumlarına göre kitap okuma alışkanlığında, otoriter ve demokrat olanlar arasında, demokrat
olanların lehine anlamlı ilişki bulunmuştur. Öğrencilerin babalarının çocuk yetiştirme ile ilgili
genel tutumlarına göre kitap okuma alışkanlığında ise anlamlı bir farklılığa rastlanmamıştır.
Okul öncesi öğretmeni adaylarının ekonomik durumlarına göre kitap okuma alışkanlığında,
ekonomik durumu orta olanlar ile yüksek olanlar arasında, yüksek olanların lehine anlamlı ilişki
bulunmuştur.
Anahtar kelimeler: Okul öncesi öğretmeni, okuma, kitap okuma alışkanlığı


Anahtar kelimeler


Okul öncesi öğretmeni, okuma, kitap okuma alışkanlığı

Tam metin:

PDF


DOI: http://dx.doi.org/10.15285/ebd.46320

Referanslar


Akyol, H. (2006). Yeni programa uygun Türkçe öğretim yöntemleri. Ankara: Kök Yayıncılık.

Akyol, H. (2007). “Okuma”, (Ed. A. Kırkkılıç ve H. Akyol), İlköğretimde Türkçe öğretimi. Ankara: Pegema Yayıncılık.

Akyol, H. (2007a). Türkçe ilk okuma yazma öğretimi (Yeni programa uygun 6. Baskı), Ankara: Pegema Yayıncılık.

Applegate, A. J. & Applegate, M. D. (2004). The Peter Effect: Reading habits and attitudes of preservice teachers. The Reading Teacher, 57(6), 554-563.

Argan, M. T., Argan, M. & Kurulgan, M. (2008). Kitaplara ilişkin biçimsel özelliklerin okuyucu tutumları üzerine etkisi. Bilgi Dünyası, 9(1), 179-206.

Arı, E. & Demir, M.K. (2013). İlköğretim bölümü öğretmen adaylarının kitap okuma alışkanlıklarının değerlendirilmesi. Ana Dili Eğitimi Dergisi, 1(1), 116-128.

Arslan, A. (2013). Okuma becerisi ile ilgili makalelerde cinsiyet değişkeni. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim Dergisi, 2(2), 251-265.

Arslan, Y., Çelik, Z. & Çelik, E. (2009). Üniversite öğrencilerinin okuma alışkanlığına yönelik tutumlarının belirlenmesi. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 26, 113-124.

Benevides, T. & Peterson, S. S. (2010). Literacy attitudes, habits and achievements of future teachers. Journal of Education for Teaching: International Research and Pedagogy, 36(3), 291-302.

Bozpolat, E. (2010). Öğretmen adaylarının okuma alışkanlığına ilişkin tutumlarının değerlendirilmesi (Cumhuriyet Üniversitesi Eğitim Fakültesi örneği). Zeitschrift für die Welt der Türken, Journal of World of Turks, ZfWT, 2(1), 411-428.

Burgess, S. R., Sargent, S., Smith, M., Hill, N. & Morrison, S. (2011). Teachers’ leisure reading habits and knowledge of children’s books: do they relate to the teaching practices of elementary school teachers? Reading Improvement, 48(2), 88-102.

Cemiloğlu, M. (2001). İlköğretim okullarında Türkçe öğretimi. (Ekli 3. Baskı) İstanbul: Alfa.

Çifçi, M. (2006). Eleştirel okuma. Belleten, 1, 55-80.

Demirel, Ö. & Şahinel, M. (2006). Türkçe öğretimi (7. Baskı), Ankara: Pegema Yayıncılık.

Draper, M. C., Barksdale-Ladd, M. A. & Radencich, M. C. (2000). Reading and writing habits of preservice teachers. Reading Horizons, 40, 185-204.

Duran, E. & Alevli, O. (2014). Öğrenci görüşleri: dijital metin mi basılı metin mi? International Journal of Language Academy, 2, 110-126.

Elder, L. & Paul, R. (2010). Reading, writing, thinking, education in a competitive and globalizing World, Michael F. Shaughnessy (Ed.), Reading in 2010: A comprehensive review of a changing field. New York: Nova Science Publishers, Inc.

Fisher, H. (1958). Teachers reading habits-a sign of professional interest. Journal of Educational Sociology, 32(3), 127-132. http://www.jstor.org/stable/2264712?origin=JSTOR-pdf adresinden 23.11.2013 tarihinde edinilmiştir.

Fletcher, J., Grimley, M., Greenwood, J. & Parkhill, F. (2012). Motivating and improving attitudes to reading in the final years of primary schooling in five New Zealand schools. Literacy, 46(1), 3-16.

Gömleksiz, M. N. (2004). Kitap okuma alışkanlığına ilişkin bir tutum ölçeğinin geçerlik ve güvenirliği. Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 14(2), 185-195.

Ivanov, R. D. (2009). Reading at risk: A survey of literary reading in America, D. R. Thompson and L. E. Bushnell (Ed.), Reading: learning, writing, and disorders. New York: Nova Science Publishers, Inc.

Jadal, M. M. (2013). Study of the reading habits of the b.ed.students. Indian Streams Research Journal, 3(1), www.isrj.net adresinden 23.02.2014 tarihinde edinilmiştir.

Karaman, M. K. (2010). Öğretmen adaylarının tv ve internet teknolojilerini kullanma amaç ve beklentilerinin medya okuryazarlığı bağlamında değerlendirilmesi. Uşak Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 3(2), 51-62.

Karasar, N. (2000). Bilimsel araştırma yöntemi, Ankara: Nobel Yayınları.

Kavcar, C., Oğuzkan, F. & Sever, S. (ty). Türkçe öğretimi. Ankara: Engin Yayınevi.

Keskinkılıç, K. & Keskinkılıç, S. (2007). Türkçe ve ilk okuma yazma öğretimi (3.baskı), Ankara: Pegema Yayıncılık.

Kuş, Z. & Türkyılmaz, M. (2010). Sosyal bilgiler ve Türkçe öğretmeni adaylarının okuma durumları: İlgi, alışkanlık ve okuma stratejilerini kullanım düzeyleri. Türk Kütüphaneciliği, 24(1), 11-32.

MEB. (2007). Öğrencilerin okuma düzeyleri. Eğitimi Araştırma ve Geliştirme Dairesi Başkanlığı (EARGED). Ankara.

MEB. (2012). Ortaokul ve imam-hatip ortaokulu okuma becerileri dersi öğretim programı. Ankara.

Mete, G. (2012). İlköğretim 8. sınıf öğrencilerinin okuma alışkanlığı üzerine bir araştırma (Malatya ili örneği). Dil ve Edebiyat Eğitimi Dergisi, 1(1), 43-66.

Odabaş, H., Odabaş, Z. Y. & Polat, C. (2008). Üniversite öğrencilerinin okuma alışkanlığı: Ankara Üniversitesi örneği. Bilgi Dünyası, 9(2), 431-465.

Ong, W. J. (2002). Orality and literacy: The technologizing of the word. Routledge.

Ortaş, İ. (ty). Kitap okuru bir toplum muyuz-1? http://turkoloji.cu.edu.tr/GENEL/ibrahim-_ortas_kitap_ okuru pdf adresinden 10.12.2013 tarihinde edinilmiştir.

Özbay, M., Bağcı, H. & Uyar, Y. (2008). Türkçe öğretmeni adaylarının okuma alışkanlığına yönelik tutumlarının çeşitli değişkenlere göre değerlendirilmesi. İnönü Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 9(15), 117-136.

Sağlam, M., Suna, Ç. & Çengelci, T. (2008). Öğretmen adaylarının okuma alışkanlıklarını etkileyen etmenlere ilişkin görüş ve önerileri. Milli Eğitim, 178, 8-23.

Saracaloğlu, A. S. & Aslantürk, E. (2010). Sınıf öğretmenlerinin ve sınıf öğretmeni adaylarının okuma ilgi ve alışkanlıklarının karşılaştırılması. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 11(1), 155-176.

Sukhram, D. P. & Hsu, A. (2012). Developing reading partnerships between parents and children: a reflection on the reading together program. Early Childhood Education Journal, 40, 115–121.

Susar Kırmızı, F. (2012). Öğretmen adaylarının kitap okuma alışkanlığına yönelik tutum ölçeği: geçerlik ve güvenirlik çalışması. Turkish Studies-International Periodical for the Languages, Literature and History of Turkish or Turkic, 7(3), 2353-2366.

Ungan, S. (2008). Okuma alışkanlığımızın kültürel altyapısı. Gaziantep Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 7(1), 218-228.

Ülper, H. & Çeliktürk, Z. (2013). Öğretmen adaylarının okuma motivasyonlarının değerlendirilmesi: Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi örneği. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 6(11), 1033-1057.

Wiener, H. S. (1996). Any child can read better: developing your child’s reading skills outside the classroom. Cary, NC, USA: Oxford University Press.

Yılmaz, B. (1989). Okuryazarlık ve okuma alışkanlığı üzerine. Türk Kütüphaneciliği, 3(1), 48-53.

Yılmaz, B. (2002). Bilgi toplum ilişkisi ve Türkiye. Hacettepe Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi, 19(2), 101-114.

Yılmaz, B., Köse, E. & Korkut, Ş. (2009). Hacettepe Üniversitesi ve Bilkent Üniversitesi öğrencilerinin okuma alışkanlıkları üzerine bir araştırma. Türk Kütüphaneciliği, 23(1), 22-51.

Yılmaz, M. (2009). Üniversite öğrencilerinin okuma alışkanlığı üzerine bir inceleme (Cumhuriyet Üniversitesi Eğitim Fakültesi Türkçe Eğitimi Bölümü Örneği). Çukurova Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 3(37), 144-167.

Yılmaz, M. & Benli, N. (2010). Sınıf öğretmeni adaylarının okuma alışkanlığına yönelik tutumlarının bazı değişkenlere göre incelenmesi. Erzincan Eğitim Fakültesi Dergisi, 12(1), 281-291.




Dergimiz aşağıdaki indekslerce taranmaktadır:

-------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
-------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Dergimiz yakında aşağıdaki indekslerce de taranacaktır:

-------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------